Czym jest likwidacja szkód komunikacyjnych?

To proces, który polega na podejmowaniu przez towarzystwo ubezpieczeniowe (TU) czynności mających na celu ustalenie przyczyn i osób odpowiedzialnych za szkodę komunikacyjną oraz wysokości kwoty odszkodowania za powstałą szkodę. Sam ten proces może zakończyć się pozytywnie (przyznaniem odszkodowania lub naprawieniem szkody) albo negatywnie (odmową wypłaty odszkodowania lub nieusunięciem szkody).

Podstawowe czynności, które trzeba wykonać po zdarzeniu drogowym, kiedy nie ma konieczności wzywania policji na miejsce.

  1. Zabezpieczyć miejsce zdarzenia
  2. Przywrócić ruch drogowy, o ile jest to możliwe
  3. Porozmawiać z wszystkimi uczestnikami zdarzenia
  4. Zebrać kontakty do świadków
  5. Spisać orzeczenie, opisując w nim powstałe szkody i wskazanie sprawcy
  6. Udokumentować zdarzenie zdjęciami
  7. Zgłosić szkodę do ubezpieczyciela
  8. Spotkać się z rzeczoznawcą

Szkoda całkowita a szkoda częściowa

Szkoda całkowita

O szkodzie całkowitej mówimy kiedy auto uległo zniszczeniu w takim stopniu, że nie nadaje się do naprawy lub jego naprawa byłaby nieuzasadniona ekonomicznie, czyi byłaby droższa niż wartość rynkowa uszkodzonego pojazdu przed zdarzeniem. Wysokość odszkodowania zostanie wyliczona w sposób:

wartość auta przed wypadkiem MINUS wartość auta po wypadku

Dlaczego szkoda całkowita nie obliguje do wypłacenia takiej kwoty, która jest równowartością wartości auta sprzed wypadku? Dlatego, że to, co pozostało z samochodu można zazwyczaj spieniężyć, a często nawet ponownie wykorzystać nieuszkodzone elementy. Gdyby pojazd całkowicie spłonął, wtedy wartość po wypadku określona byłaby jako 0 zł, więc otrzymalibyśmy odszkodowanie w wysokości 100% wartości pojazdu przed zdarzeniem.

Szkoda częściowa

O szkodzie częściowej mówimy wtedy, kiedy auto po zdarzeniu nadaje się do naprawy, a koszty tych napraw nie przekraczają wartości rynkowej tego auta sprzed zdarzenia. Wysokość odszkodowania za szkodę częściową powinna odzwierciedlać wartość elementów do naprawy, zakres prac i nakład pracy, konieczne by przywrócić auto do staniu sprzed dnia powstania szkody.

Metody likwidacji szkód komunikacyjnych

Metoda gotówkowa = kosztorysowa

Sporządzenie kosztorysu to dokonanie kalkulacji szkody, tego co zostało uszkodzone, ile jest warte i ile będzie kosztować naprawa, włącznie z robocizną. Kosztorys można wykonać samodzielnie (o ile ma się ku temu umiejętności) lub pozostawić do wykonania pracownikowi towarzystwa ubezpieczeniowego; ewentualnie rzeczoznawcy.

Kosztorys zawiera niejako prognozy, bo nie da się często dokładnie ocenić ile coś będzie kosztować. Zawarta jest w nim też informacja o sposobie napraw i ich zakresie, rodzaju części, które będą użyte (oryginalne czy zamienniki), dopuszczalną wysokość stawek za roboczogodzinę naprawy, szacowany czas pracy niezbędny do dokonania napraw, ilość dodatkowych materiałów, które będą niezbędne do przywrócenia pojazdu do stanu sprzed kolizji (np. lakier samochodowy). Z punktu widzenia prawa polskiego, kosztorys jest wystarczającym dokumentem do dokonania wypłaty odszkodowania przez towarzystwo ubezpieczeniowe (TU). Niemniej, co ważne, po kolizji i sporządzeniu kosztorysu, i kiedy ubezpieczyciel wypłaci pieniądze, NIE MA KONIECZNOŚCI naprawiania z nich tego auta. Auto można użytkować dalej w stanie uszkodzonym (o ile uszkodzenia nie dyskwalifikują go z ruchu), pozostawić auto bez naprawy lub sprzedać na części / zezłomować na własny koszt. Pieniądze można wykorzystać dowolnie. Róbta co chceta – jakby to powiedział klasyk.

Metoda bezgotówkowa = warszatowa

Polega na tym, że uczestnik kolizji daje upoważnienie warsztatowi, który samochód będzie naprawiał, i to warsztat rozlicza się z zakładem ubezpieczeń. Ta „bezgotówkowość” występuje tutaj pomiędzy TU a kierowcą – uczestnik kolizji nie otrzymuje do siebie bezpośrednio gotówki. Wszystko jest po stronie warsztatu.

Kiedy zdarzy się kolizja, wystarczy poinformować towarzystwo ubezpieczeniowe o tym, który warsztat będzie występował w imieniu kierowcy i następnie do niego odstawić auto. Wszystko potem dzieje się już bez naszego udziału. Trzeba tylko spokojnie czekać na odbiór naprawionego samochodu.

Na temat bezgotówkowej likwidacji szkody napisaliśmy obszerny artykuł, w którym opisujemy dokładnie tę metodę. Tekst tutaj: Bezgotówkowa likwidacja szkody.

Metoda fakturowa

Metoda ta polega na tym, że klient przejmuje na siebie ciężar związany z wszelkimi formalnościami, rozliczeniem szkody oraz zapłatą za dokonaną naprawę auta. Po wszystkim przedstawia dokumenty i faktury w towarzystwie ubezpieczeniowym i oczekuje za zwrot poniesionych nakładów.

Likwidacja szkody komunikacyjnej z OC sprawcy

W Polsce OC jest obowiązkowe, o czym wie każdy kierowca. Zasady likwidacji szkód z OC reguluje ustawa z dnia 23 maja 2003 roku „o ubezpieczeniach obowiązkowych”. Co z tego wynika? A no to, że zasady są dla każdego takie same, bez względu na firmę (towarzystwo ubezpieczeniowe), w której polisa została wykupiona. Zgłoszenie szkody do TU odbywa się zazwyczaj telefonicznie (można mailowo lub osobiście się pofatygować), a przedstawiciel TU umawia się na oględziny pojazdu. Jest też opcja „przyznania odszkodowania z pominięciem wizyty rzeczoznawcy”, czyli tak zwana uproszczona droga likwidacji szkód.

Kiedy trzeba zgłosić szkodę z OC sprawcy?

Na zgłoszenie szkody, według w/w ustawy, jest 3 lata od dnia zdarzenia. Najkorzystniej jest zgłosić szkodę „jak najszybciej” – wtedy jest największa szansa na najbardziej dokładne obejrzenie szkody i dokonanie jej oceny.

Kiedy będą pieniądze na naprawę?

Jeżeli wybraliśmy gotówkowy sposób rozliczenia, czyli czekamy na gotówkę na koncie, co do zasady w ciągu 30 dni od dnia zgłoszenia szkody powinna się ona na nim pojawić. Oczywiście, wpływa na to przebieg procesu odszkodowawczego. Jeżeli sprawa jest oczywista, to te 30 dni wystarczy. Jeżeli mamy do czynienia z niejasną sprawą, z postępowaniem policji, sądem – proces wypłaty się wydłuży. Proces ten może być wydłużony do 90 dni. Może zostać wydłużony o wiele bardziej, kiedy sytuacja jest na tyle skomplikowana, że odpowiedzialność TU jest trudna do ustalenia, w związku z toczącym się postępowaniem karnym co do ustalenia sprawcy.

[Tutaj taka wstawka dla freaków i tych, którzy chcą wiedzieć wszystko dokładnie. 
Pieniądze z ubezpieczenia powinny być wypłacone w ciągu 30 dni od dnia zawiadomienia ubezpieczyciela o szkodzie. Mówimy cały czas o dniach roboczych. Jeżeli sprawa wymagała wyjaśnienia i nie udało się doprowadzić do jej rozwiązania w ciągu tych 30 dni, to ubezpieczyciel może wydłużyć ten czas, ale nie jest tak, że od razu przedłuża go o dodatkowe 60 (czyli łącznie 90, bo 30+60=90). Ubezpieczyciel może przedłużyć „o tyle, ile jest konieczne”. Pieniądze powinny zostać wypłacone wtedy w ciągu 14 dni od dnia, w którym, przy zachowaniu należytej staranności, było możliwe ustalenie okoliczności o kwoty odszkodowania. Jeżeli ubezpieczyciel chce przedłużać ten czas (w twojej opinii) w nieskończoność, możesz, podpierając się przepisami Ustawy, wymusić na nim zakończenie sprawy.] 

Likwidacja szkody komunikacyjnej z AC

Polisa AC jest ubezpieczeniem dodatkowym i dobrowolnym, więc nie ma jednolitych przepisów, które by te polisy systematyzowały. Treść  i warunki każdej z nich zależą do danego towarzystwa ubezpieczeniowego (TU). Sam proces likwidacji szkody z AC mniej więcej jest podobny do procesu likwidacji szkody z OC. Ale to duże uogólnienie. Też trzeba skontaktować się z TU, też trzeba dokonać oceny uszkodzeń i czekać na opinię co do przyznanej kwoty. Tutaj nie możemy napisać za wiele konkretów, bo każde towarzystwo ubezpieczeniowe działa na własnych zasadach i każda polisa AC jest inna, dlatego trzeba przede wszystkim przeczytać jej treść jeszcze przed podpisaniem.